Senaat keurt aanbevelingsrapport rond vrouwenrechten goed

Tussenkomst Open VLD betreffende de opvolging van de toepassing van het Actieplatform van de Vierde VN-Wereldvrouwenconferentie van Peking


Geachte Voorzitter,
Geachte collega’s,

Voor ons ligt het resultaat van vele weken hard werk. Ik wil de vele sprekers, de diensten en u collega’s bedanken voor de harde inzet bij de totstandkoming van dit informatieverslag. Een bijzonder woord van dank voor collega De Bethune, op wiens voorstel we dit werk geleverd hebben.

Tussenkomst Open VLD betreffende de opvolging van de toepassing van het Actieplatform van de Vierde VN-Wereldvrouwenconferentie van Peking


Geachte Voorzitter,
Geachte collega’s,

Voor ons ligt het resultaat van vele weken hard werk. Ik wil de vele sprekers, de diensten en u collega’s bedanken voor de harde inzet bij de totstandkoming van dit informatieverslag. Een bijzonder woord van dank voor collega De Bethune, op wiens voorstel we dit werk geleverd hebben.

Ook de liberalen blijven overtuigd van de noodzaak van dit rapport, van het onderstrepen van gelijke rechten, van gelijke kansen en de genderproblematiek. Ik zou u over tal van persoonlijke ervaringen kunnen vertellen, die mij nog steeds drijven om – bijna letterlijk – te strijden voor meer rechtvaardigheid.

Want, de vele feiten en cijfers die we te horen kregen tijdens de hoorzittingen, schetsen een bitterzoet beeld van de stand van zaken inzake vrouwenrechten.
Ik noem enkele voorbeelden:
• Elke dag worden in ons land bijna 10 gevallen van verkrachting geregistreerd. De opvang van die slachtoffers kan pakken beter. Het aantal veroordelingen ligt pijnlijk laag.
• De tewerkstellingsgraad van vrouwen van buitenlandse afkomst bedraagt slechts 46%.
• Door de opmars van de extralegale voordelen is de loonkloof tussen vrouwen en mannen nog toegenomen.
• De armoedecijfers liggen voor vrouwen een pak hoger dan voor mannen.

We mogen echter niet pessimistisch zijn. Op vele vlakken is de vooruitgang in ons land en in de wereld, wat betreft vrouwenrechten, zeer concreet en tastbaar. Kijk naar de sterk toegenomen vrouwelijke vertegenwoordigers in onze diverse parlementen, dankzij dwingende structurele maatregelen. Ik zie de voorbije jaren in het bedrijfsleven sterke rolmodellen naar voren komen, mede onder druk of invloed van een actief middenveld en van geëngageerde burgers.

Maar het werk is verre van af, in tegenstelling tot wat soms in de publieke opinie, sommige media en zelfs door sommige politieke mandatarissen wordt verkondigd. De voorbije uren las ik statements van vrouwelijke collega’s die stellen dat vrouwendag kwatsch is, want we zijn geen bedreigde diersoort, we moeten niet zo ‘pamperen’. Ik ben het met hen grondig oneens. Ik voel me niet alleen aangesproken als politica om mijn steentje bij te dragen maar ook als vrouw, de gevleugelde woorden van Madeleine Albright, indachtig:
“There is a special place in hell for those women who don’t help other women.”

Ik verwijs naar zeer zorgwekkende ontwikkelingen op internationaal en zelfs EU niveau. Denk aan de reproductieve rechten van vrouwen en meisjes. In diverse EU landen wordt het recht op abortus in vraag gesteld. De rol van vrouw wordt er opnieuw zeer traditioneel geformuleerd. Dit baart onze en andere fracties ernstig zorgen en ik herhaal mijn oproep om hier bijzonder waakzaam te zijn.

We hoeven zelfs niet naar de buurlanden te kijken om te beseffen dat de weg nog lang is. In tegenstelling tot wat velen denken, is zelfs elementaire gezondheidszorg voor sommige Belgische vrouwen verre van verzekerd. Zo stellen vrouwen -en dan vooral alleenstaande vrouwen – basisgezondheidszorg uit in 44,3% van de gevallen, zo blijkt uit een enquête van een mutualiteit. Concreet gaat het dan om de aankoop van geneesmiddelen en raadplegingen van de tandarts en huisarts.

Het belang van de vierde Wereldvrouwenconferentie kan niet genoeg worden onderstreept. Net daarom is de inzet van de vele collega’s de laatste weken wat mij betreft hoopgevend. Ik ben blij om te zien dat voorliggend rapport zo breed wordt gedragen en wat de meeste punten betreft een eenduidige visie naar voor wordt geschoven. Het is ooit anders geweest.

Wij stellen in de aanbevelingen een gelijkaardige benadering vast, niet alleen tussen meerderheid en oppositie, maar ook tussen alle gemeenschappen in ons land. Dit rapport geniet door de speciale samenstelling van de senaat een legitimiteit op alle niveaus. Dat geeft onze fractie vertrouwen in de toekomst.

Open VLD wilde op sommige punten iets verder gaan. Ik verwijs in het bijzonder naar het strafrechtelijke luik van geweld tegen vrouwen en in het bijzonder wat betreft jonge meisjes. We zullen dit onderdeel in de nabije toekomst verder uitwerken, met concrete voorstellen. De Vrouwenraad had immers zeer specifieke eisen meegegeven omtrent deelaspecten van de strafwet betreffende geweld tegen vrouwen en seksueel geweld in het bijzonder.

Onze fractie is vragende partij om de verjaringstermijn van seksuele misdrijven in het algemeen en verkrachtingen in het bijzonder te verlengen. Slachtoffers kunnen dermate getraumatiseerd zijn, dat ze pas na lange tijd de kracht in henzelf vinden om een daadwerkelijke klacht te kunnen indienen. De huidige verjaringstermijn voor zedenmisdrijven gepleegd ten aanzien van minderjarigen moet daarom worden verlengd.

Maar ik begrijp zeer goed dat sommige van de naar voor geschoven punten een grondiger debat behoeven.

Met dit breedvoerige rapport is het werk niet af. Niet alleen zullen we moeten evalueren op herhaalde basis hoe dit is omgezet in daadwerkelijk beleid, maar ook het beleid kan hier nu mee aan de slag. Het goedkeuren van aanbevelingen is één zaak, het daadwerkelijk omzetten in wetgeving, akkoorden en specifiek beleid in alle regeringen is een andere zaak.

Het is nu aan alle actoren, regeringen, internationale instellingen en parlementen om de aanbevelingen van dit rapport ook concreet te laten worden voor de burger en de samenleving, opdat we eindelijk zouden kunnen spreken van een volwaardige gelijkheid tussen de man en de vrouw.

Ann Brusseel (Open Vld)