Annemie Turtelboom krijgt eerste blauwe zalm op 100ste internationale vrouwendag

100 jaar internationale vrouwendag

De Internationale vrouwendag wordt honderd! Proficiat! Of toch niet? Idealiter moest de strijd voor gelijkberechtiging en emancipatie van vrouwen wereldwijd al lang gestreden zijn. Quod non! Helaas blijft 8 maart dus een broodnodig ijkpunt om aandacht te genereren voor de positie van de vrouw.

100 jaar internationale vrouwendag

De Internationale vrouwendag wordt honderd! Proficiat! Of toch niet? Idealiter moest de strijd voor gelijkberechtiging en emancipatie van vrouwen wereldwijd al lang gestreden zijn. Quod non! Helaas blijft 8 maart dus een broodnodig ijkpunt om aandacht te genereren voor de positie van de vrouw.

Vorming & arbeid

Niet toevallig worden vorming en arbeid door de Verenigde Naties als bijzondere aandachtspunten naar voor geschoven naar aanleiding van deze honderdste vrouwendag. In ontwikkelingslanden zijn vorming en opleiding zowat de noodzakelijkste eerste stappen naar emancipatie. Vrouwen bewust dom houden is een misdaad tegen de menselijkheid. Deze fase zijn we in Europa grotendeels voorbij. Bij ons staat het tweede thema, werk, in het bijzonder de combinatie van arbeid en zorgtaken, centraal.

Het algemeen verhaal is bekend: onze arbeidswetgeving voorziet mogelijkheden voor tijdelijke uittreding, zoals tijdskrediet. Terwijl mannen het stelsel vooral gebruiken op latere leeftijd, bij wijze van ‘uitbolbaan’ en vaak om leuke dingen te doen, nemen vrouwen het meestal op als ze jonge kinderen hebben. Voor zorgtaken dus! Daardoor missen ze vaak promotiekansen, jobopportuniteiten of verliezen ze de aansluiting met de arbeidsmarkt volledig. Eens de vijfenveertig voorbij wordt er verondersteld dat mensen professioneel hebben gepiekt. Een harde wet die geldt voor vrouwen en mannen. Die laatsten hebben er minder last van omdat ze meestal full time aan de slag blijven in de eerste helft van hun professionele carrière.

Een leerproces en een loopbaan mogen niet per definitie bergaf lopen. In het onderwijs kennen we het cascadesysteem. Kinderen worden gestimuleerd om te starten in het ASO met de idee dat ze nog altijd kunnen zakken naar een technische- of beroepsrichting, waardoor dat soort richtingen en hun studenten volkomen onterecht een stigma krijgen als ‘minderwaardig’. Idem dito in onze professionele carrière: eerst er voltijds tegenaan gaan om na een carrière van ongeveer twintig jaar te pieken en er dan nog een tweede helft aan te breien die als het ware een lange countdown naar pensioen, of liever nog naar brugpensioen wordt. Van die kortzichtige, achterhaalde logica moeten we af!

De Open Vld vrouwen zien Minister van Binnenlandse Zaken Annemie Turtelboom als een rolmodel en daarom kreeg zij de eerste blauwe zalm trofee.

"Ik ben een zalm! zo'n vis die tegen de stroom in zwemt en watervallen trotseert. Een zwemmer die zich alle moeite van de wereld getroost om letterlijk hogerop te komen."

Annemie Turtelboom, Minister Binnenlandse Zaken


"Ik ben een zalm! Zo’n vis die tegen de stroom in zwemt en watervallen trotseert. Een zwemmer die zich alle moeite van de wereld getroost om letterlijk hogerop te komen. Dat kan hij alleen maar doen door zelf zijn weg te banen en alle kansen te grijpen die zich voordoen. Een zalm moet zowat de meest geëmancipeerde vis ter wereld zijn! Tussen alle andere vissen blijft hij een witte raaf. Zelf startte ik mijn opleiding in het technisch onderwijs, studeerde dan regentaat en pas nadien waagde ik me aan universitaire studies. Een opwaarts proces, dat niet verstoken bleef van obstakels, bijvoorbeeld op het vlak van vrijstellingen die ik niet kon genieten toen ik aan mijn universitaire studies begon. Gelukkig is er door de hervorming van het hoger onderwijs en de erkenning van eigen verworven competenties al een en ander in positieve zin geëvolueerd. Een gok ook, want ik heb mijn job en financiële onafhankelijk er (even) bij ingeschoten in ruil voor een universitair avontuur waar succes niet op voorhand gegarandeerd werd." aldus Annemie Turtelboom, Minister van Binnenlandse Zaken.


Andere benadering professionele carrières

Dit relaas is een pleidooi voor een andere benadering van professionele carrières Carrières die wellicht in deze vorm veel meer op maat gesneden kunnen zijn voor vrouwen. Het is een biologisch gegeven dat vrouwen met een kinderwens een beperkte tijd krijgen om er werk van te maken. Het is van overheidswege niet consequent om vrouwen op jonge leeftijd te bestoken met boodschappen als ‘een slimme meid krijgt haar kind op tijd’ als diezelfde overheid tegelijk blind blijft voor de negatieve gevolgen die jonge moeders kunnen ondervinden in hun professioneel leven.

Het verhaal van de spitsuurgeneratie heeft al heel wat vrouwelijke slachtoffers gevergd: in de kiem gesmoorde carrières, glazen plafonds, moederschapsmuren, sociale drama’s van vrouwen die gekozen hebben voor hun gezin en op latere leeftijd alleen komen te staan na een echtscheiding… Het goede nieuws is dat er een uitweg – een voorbehoedsmiddel als je wil – is, tegen de stroom in: het zalmmodel! Vrouwen die het heft in eigen handen nemen en hun leven opbouwen door te kansen te grijpen wanneer hun momentum gekomen is. Het is aan de overheid om vrouwen deze kansen te gunnen, maar het is aan ons allen – mannen en vrouwen! – om een andere mentaliteit op de arbeidsmarkt en voordien al in het onderwijs toe te staan. Niet iedereen moet een zalm worden, maar wie ervoor kiest mag niet doelbewust gehinderd worden in de weg naar boven. Het is immers al een hele opgave om een waterval te overwinnen! Gelukkig kan een vis niet verdrinken.